Tanım
Variant, A/B testing, multivariate testing veya growth experiment süreçlerinde karşılaştırılmak üzere hazırlanan farklı tasarım, mesaj, özellik, fiyat, akış ya da deneyim sürümüdür. Türkçede varyant olarak kullanılır.
Bir deneyde genellikle mevcut sürüm control, test edilen yeni sürüm ise variant olarak adlandırılır. Bazı deneylerde birden fazla variant aynı anda test edilebilir.
Variant, kullanıcı davranışını değiştirmesi beklenen belirli bir farklılık içerir. Bu farklılık başlık metni, buton rengi, fiyatlandırma sunumu, onboarding adımı, teklif yapısı veya ürün özelliği olabilir.
Kökeni
Variant kavramı, bilimsel deney tasarımı ve pazarlama testlerinden gelir. Bir hipotezi test etmek için mevcut durumla alternatif durum karşılaştırılır.
Dijital ürünler ve pazarlama kanalları ölçülebilir hale geldikçe, ekipler farklı deneyim sürümlerini kullanıcı gruplarına göstererek hangi sürümün daha iyi sonuç verdiğini ölçmeye başladı.
Growth kültüründe variant oluşturmak, fikirleri tartışmak yerine kontrollü deneylerle test etmenin temel yöntemlerinden biridir.
Nerelerde Kullanılır?
Variant; landing page testlerinde, reklam kreatiflerinde, e-posta subject line testlerinde, onboarding akışlarında, fiyatlandırma sayfalarında, ürün özelliklerinde ve conversion rate optimization çalışmalarında kullanılır.
Bir landing page’de mevcut başlık control olarak bırakılırken, yeni değer önerisi içeren başlık variant olarak test edilebilir. Kullanıcılar rastgele iki sürümden birini görür ve dönüşüm farkı ölçülür.
Deneylerde variant tasarımı hipoteze bağlı olmalıdır. Rastgele değişiklikler yapmak yerine hangi davranışı neden değiştirmesi beklendiği net tanımlanmalıdır.
Örnek Kullanım
Bir demo formunda mevcut 8 alanlı form control, 4 alanlı sadeleştirilmiş form ise variant olarak test edilebilir.
Bir CRO uzmanı, “Bu variant daha yüksek tıklama aldı ama form tamamlama oranını artırmadı; ana metriği kontrol etmeliyiz” diyebilir.
Karıştırılan Kavramlar
- Variant ve Control: Control mevcut veya referans sürümdür. Variant test edilen alternatif sürümdür.
- Variant ve Hypothesis: Hypothesis beklenen etkiyi ifade eder. Variant bu hipotezi test eden uygulamadır.
- Variant ve Experiment: Experiment test sürecinin tamamıdır. Variant bu süreçte karşılaştırılan sürümlerden biridir.
- Variant ve Personalization: Personalization kullanıcıya özel deneyim sunar. Variant deneyde karşılaştırılan standart sürümdür.
İlgili Terimler
- A/B Testing
- Control
- Experiment
- Hypothesis
- Conversion Rate Optimization
- Multivariate Testing
- Statistical Significance
- Landing Page
- Growth Experiment
Büyüme Mimarisi Notu
Variant, büyüme mimarisinde fikirlerin ölçülebilir denemelere dönüşmesini sağlar. Ancak iyi variant, yalnızca farklı görünen değil, net hipotezi test eden sürümdür.
Deney kalitesi variant sayısıyla değil, hipotez netliği, ölçüm doğruluğu ve kullanıcı segmenti uygunluğuyla belirlenir.